Waakhond slaat alarm over AI-gebruik bij AIVD en MIVD

maandag, 21 september 2026 (18:06) - Dagelijkse Standaard

In dit artikel:

De Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) waarschuwt in een vernietigend rapport dat de AIVD en MIVD steeds vaker kunstmatige intelligentie en geautomatiseerde algoritmes inzetten om grote hoeveelheden gegevens te verzamelen en analyseren. Volgens de toezichthouder lopen de wettelijke waarborgen en het toezicht daarbij ernstig achter.

De centrale aansturing van deze toepassingen schiet tekort, er is onvoldoende overzicht over wat de diensten precies doen en bestaande wetgeving en beleidsregels zijn nog niet goed vertaald naar de dagelijkse praktijk. De CTIVD zegt bovendien dat zij de politiek al in 2020 op deze risico’s wees, zonder dat de bescherming van burgers sindsdien afdoende is verbeterd.

Het artikel stelt dat privacy niet mag worden opgeofferd aan nationale veiligheid en waarschuwt voor een ongecontroleerde surveillancestaat waarin ook onschuldige burgers door digitale systemen worden doorgelicht. Tegelijkertijd erkent het belang van inlichtingendiensten bij de bestrijding van terrorisme en spionage, maar benadrukt het dat daarvoor streng en onafhankelijk toezicht nodig is. De Tweede Kamer en verantwoordelijke bewindslieden zouden de inzet van experimentele AI-systemen volgens de auteur direct moeten opschorten totdat vaststaat dat deze volledig aan de wet voldoen.

BEKIJK OOK:

Vandaag Inside: Johan Derksen stoort zich aan politicus: ‘Praatjesmaker en een luchtfietser!’